جایزه تعالی مدیریت تعاونی/دکتر علی حسین شهریور
کد مطلب: 3494
دوشنبه ۲۰ آبان ۱۳۹۲ ساعت ۱۷:۰۹
 
جایزه تعالی مدیریت تعاونی
دکتر علی حسین شهریور

مقدمه:
استاندارد نظمي مبتني بر نتايج ثابت علوم، فنون و تجارب بشري است، كه به صورت مجموعه ای از قواعد، مقررات و نظام ها، به منظور ايجاد هماهنگي و وحدت رويه، افزايش ميزان تفاهم، تسهيل ارتباطات، توسعه صنعت، صرفه جويي در اقتصاد ملي، حفظ سلامت و ايمني عمومي، گسترش مبادلات بازرگاني داخلي و خارجي و ... به كار مي رود.‏
با توجه به نقش استاندارد ها در توسعه بخش تعاونی ، خانه تعاونگران در راستای تعالی سازمانی تعاونی ها ، اتحادیه ها و اتاق های تعاون اقدام به ارزیابی تعاونی ها و اعطای جایزه تعالی مدیریت تعاونی می نماید. مدل جایزه تعالی مدیریت تعاونی برای ارزیابی شرکت های تعاونی مدل تعالی سازمانیEFQM است.
اجرای جایزه تعالی مدیریت تعاونی از سال ۱۳۹۱، این امكان را فراهم كرده‌است كه بسیاری از تعاونی ها با مدل تعالی سازمانی آشنا شده و از آن به عنوان ابزاری برای اعمال روش‌های نوین مدیریتی در تعاونی خود استفاده كنند. حضور فعال تعاونی ها در فرایند جایزه ملّی تعالی مدیریت تعاونی نشانگر این است كه تعاونی های برتر قصد دارند گام‌های بلندی را در مسیر تعالی برداشته و ضمن افزایش توان رقابتی، بر پایداری تعاونی خود افزوده و در تحقق اهداف سازمانی به موفقیت‌های بیشتری دست یابند.

استاندارد مدل تعالی سازمانی European Foundation for Quality Management:
مدل تعالی سازمانی EFQM به عنوان الگویی جامع در سنجش توان عملکردی سازمان ها از طریق طراحی و اجرای نظام ارزیابی عملکرد سازمان ها، میزان تحرک هوشمندانه آنها در طراحی مطلوب مسیر، اجرای بهینه اهداف، بررسی نتایج حاصله و سنجش اثر بخشی اقدامات انجام شده، را مورد تحلیل قرار داده و سطح کامیابی سازمان را در نیل به تعالی مشخص می سازد.
این استاندارد در کلیه سازمانهای تولیدی و خدماتی که قدمهای اولیه برای استقرار سیستمهای مدیریتی مختلف را برداشته و نیاز به مدلهای متعالی برای رشد و بلوغ سازمان دارند، مورد استفاده دارد.
مزایای استاندارد مدل EFQM:
- انجام خود ارزیابی بر اساس این مدل، به سازمانها کمک می کند تا وضعیت خود را نسبت به سازمانهای موفق ارزیابی نمایند و نقاط ضعف و قوت خود را شناسایی کنند.
- وجود هدف در فرآیند استقرار، انگیزه لازم جهت اعتلای سازمان را برای مدیران و کارکنان ایجاد می کند.
- فضای رقابتی کسب جوایز، به تسریع در رشد سازمانها کمک می کند که شعار« کیفیت راه بدون پایان» را جامعه عمل بپوشاند.
- ارزیابی ها و گزارشات آن، فضای مناسبی جهت الگوبرداری از بهترین ها (Benchmarking) را فراهم می کند.
- کسب جوایز حاصل از مدل (با توجه به دشواری دریافت آن) دستاورد بزرگی را برای سازمان ایجاد می کند.

اهداف جایزه تعالی مدیریت تعاونی
جايزه ملّي تعالی مدیریت تعاونی اهداف ذيل را مد نظر دارد:
• ايجاد فضاي رقابتي براي تعالي تعاونی ها
• تشويق تعاونی ها براي انجام عمليات خود ارزيابي و شناخت نقاط قوت و زمينه هاي قابل بهبود
• ايجاد فضاي لازم براي تبادل تجربيات موفق تعاونی ها

معيارهاي جایزه تعالي مدیریت تعاونی
مدلی که جایزه تعالی مدیریت تعاونی بر آن استوار شده،مدل تعالی سازمانی EFQM است که دارای نه معیار است. پنج معیار آن، توانمندسازها و چهار معیار دیگر نتایج هستند.
توانمندسازها: رهبری، استراتژی، کارکنان، شراكت ها و منابع، فرآیندها، محصولات و خدمات
نتایج: نتایج مشتریان، نتایج کارکنان، نتایج جامعه، نتایج کلیدی
معیارهای ”توانمندساز“، آنچه را یک تعاونی انجام می‌دهد پوشش می‌دهند و معیارهای ”نتایج“، آنچه را که یک تعاونی بدست می‌آورد. ”نتایج“ بر اثر اجرای ”توانمندسازها“ بدست می آیند و ”توانمندسازها“ با گرفتن بازخورد از ”نتایج“ بهبود می‌یابند.
دامنه شمول جایزه تعالی مدیریت تعاونی
كلیه تعاونی ها ، اتحادیه ها و اتاق های تعاون كه در زمینه‌های مختلف فعالیت می‌كنند، می‌توانند متقاضی این جایزه باشند. این جایزه به تفكیك در پنج بخش " تولید"، "خدمات"، "توزیع"، "آموزش" و "عمومی" به اجرا در می‌آید. لازم به یادآوری است كه تعاونی های متقاضی جایزه ملی تعالی مدیریت تعاونی ، متناسب با فعالیت خود در یكی از پنج گروه فوق الذكر مورد ارزیابی قرار گرفته و با یكدیگر مقایسه می‌شوند.

بخش‌های جایزه تعالی مدیریت تعاونی
جایزه ملی بهره‌وری و تعالی سازمانی در بخش‌های ذیل اجرا می‌شود:
۱. بخش تولید
۲. بخش خدمات
۳. بخش توزیع
۴. بخش آموزش
۵. بخش عمومی

سطوح جایزه تعالی مدیریت تعاونی
سطوح تعالی، تعاونی ها را در دستیابی به تعالی متمایز می‌كند و میزان موفقیت آنها را در دستیابی به تعالی، نشان می‌دهد. جایزه ملّی تعالی مدیریت تعاونی ، دارای سطوح گواهی تعهد به تعالی، تقدیرنامه برای تعالی و تندیس‌های بلورین، سیمین و زرّین است.
فرآیند جایزه در هر كدام از این سطوح و در هر كدام از بخش‌های جایزه ملی تعالی مدیریت تعاونی به تفكیك به اجرا گذاشته شده و برندگان هر یك از سطوح در هر گروه، بطور جداگانه انتخاب و معرفی می‌شوند.
تعاونی هایی كه به هر یك از سطوح تعالی دست پیدا كنند، می‌توانند از نشان مربوط به همان سطح در تبلیغات خود استفاده كنند. دستیابی به هر یك از سطوح فوق به میزان امتیاز كسب شده در ارزیابی بستگی دارد.
Share/Save/Bookmark